Mozaïeken


Met mozaïeken maak je met dikwijls kleurige, kleine stukjes van verschillend materiaal een volledige afbeelding. Dit kan in het platte vlak of als ruimtelijke vorm. Door al die verschillende stukjes krijg je een bijzonder effect.

Geschiedenis van het mozaïeken

Mozaïek

Detail mozaïekmuur in paleis Alhambra, Granada, Spanje

De mozaïekkunst werd al in de 3e eeuw v.Chr. toegepast.
De vroegste voorbeelden komen uit het zuiden van Mesopotamië, het tegenwoordige zuidoost Irak.
Voorwerpen werden versierd met mozaïeken van goud, paarlemoer en lapis lazuli.

Ook de Grieken en Romeinen kenden een rijke mozaïekkunst. Vloeren werden versierd met kiezels en steensoorten, zoals marmer, travertin, kalksteen en leisteen.

Tijdens de bloeiperiode van het Byzantijnse rijk (van de 5e tot de 13e eeuw) kwam ook de mozaïekkunst tot bloei. Het Byzantijnse rijk was gevestigd in een groot deel van de gebieden ten oosten van de Middellandse Zee. De hoofdstad was Constantinopel, tegenwoordig Istanboel, Turkije.

De mozaïeken lieten vrijwel alleen religieuze taferelen zien. De gebruikte kleuren waren vooral rood, blauw, groen en heel veel goud, maar ook zilver. Alle oppervlakken van kerken of basilieken werden met mozaïek bedekt.
In de 7e eeuw werden Byzantijnse mozaïekkunstenaars ook ingehuurd om moskeeën te versieren.

Omdat afbeeldingen van personen volgens de islam verboden zijn, gebruikten zij vooral motieven van dieren, bomen, bloemen en ingewikkelde geometrische patronen, die zich steeds herhalen.

Andere culturen kenden ook de mozaïekkunst.
In Centraal- en Zuid-Amerika zijn er schitterende mozaïeken gemaakt door o.a. de Inca’s, Azteken en Maya’s. Zij gebruikten onder meer edelstenen, paarlemoer en schelpen.

Eind 19e eeuw bereikte de mozaïekkunst weer een bloeiperiode.
Kunstenaars gebruikten vooral vloeiende vormen en kronkelende lijnen.
De creaties van Louis C. Tiffany en de architect Antoni Gaudí zijn wereldberoemd.

Mozaïek van Tiffany

Mozaïek van Louis C. Tiffany

Materialen

Bijna alle materialen zijn bruikbaar. Elk materiaal heeft zijn eigen uitstraling en kwaliteit. Ook een mix van materialen is mogelijk.

  • steen
  • smalti (ondoorschijnend gemaakte glassoorten)
  • bladgoud
  • glas
  • aardewerk
  • halfedelstenen
  • kunststof
  • schelpen
  • porselein
  • kralen
  • spiegel

Mozaïektechnieken

Algemeen

De oppervlakken waar het mozaïek op komt, moeten glad, onbuigzaam en niet poreus zijn. Soms, afhankelijk van het materiaal, moet het oppervlak voorbewerkt worden: gronden of inkerven zodat de lijm beter hecht. De stukjes kunnen dan op hout, gips, oude meubelen, aardewerk, terracotta of glasvezel geplakt worden. Zo kunnen talrijke voorwerpen met mozaïek versierd worden.
Mozaïek kan ook in een cementbedding gelegd worden. Deze techniek is erg geschikt voor vloeren en buitenobjecten.

Als het mozaïek af is en de lijm goed is gedroogd, kan het gevoegd worden. Zo wordt het sterker en waterbestendig. Voegspecie is verkrijgbaar in verschillende kleuren. Je kunt ook zelf de specie kleuren. De voegkleur kan weer een bepaald effect aan het werkstuk geven. Na het voegen moet het werkstuk een nacht drogen. Hierna wordt het werkstuk met een schone, zachte doek goed opgepoetst om de waas die er nog over ligt te verwijderen.

Er zijn 2 methodes om de stukjes aan te brengen.

Directe methode

De stukjes worden rechtstreeks op het werkoppervlak geplakt door middel van lijm of mortel, afhankelijk van het werkoppervlak. Ieder werkoppervlak vraagt zijn eigen lijmsoort. Dit is de gemakkelijkste manier.

Indirecte methode

De stukjes worden eerst op een voorlopige drager gelegd, zoals droog zand, vochtige, zachte klei of plasticine. Vervolgens worden ze ingesmeerd met wateroplosbare lijm. Hierop komt kraftpapier (sterk bruin inpakpapier).
Als alles goed droog is, wordt het werkstuk omgekeerd. De voorlopige drager kan dan weggehaald worden.
Tot slot wordt de achterkant van het mozaïek met mortel of beton ingesmeerd. Een bekisting, mal of omlijsting is nodig om de mortel of beton op te sluiten. Voordat deze weggehaald kan worden moet het mozaïek minstens 72 uur rusten.

Boekentips

Links

Mozaïek-hobby.startpagina.nl

Dankjewel voor het delenShare on FacebookPin on PinterestTweet about this on TwitterShare on Google+

Een reactie plaatsen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

*